حدیث سحرگاهان : تلخیص آزاد از نکات تفسیری امام موسی صدر

جواد درویش  /  عضو کارگروه علم ودین / [email protected]

حدیث سحرگاهان : تلخیص آزاد از نکات تفسیری امام موسی صدر

۱- یک پرسش مهم درمورد قران این است که اگر قران برای همه اعصار است، چگونه الفاظ ثابت آن با تحولات دائمی جوامع و علوم، جمع میشود؟

۲- در تفسیر قران اگر گوینده یعنی خداوند که علم نامحدود دارد را درنظر بگیریم و به دلالت های الفاظ هم پایبند باشیم، اشکالی ندارد که براساس دانش روز خود، تفسیری جدید و متفاوت از قران ارائه کنیم. بلکه باید چنین باشد.

۳- به عنوان دو نمونه:
الف: برخی آیات انفاق مثل آیه ۲۷۲ سوره بقره را میتوان براساس فهمی که امروز از جوامع پیچیده انسانی داریم و دانش جامعه شناسی، طوری تفسیر کنیم که انفاق وظیفه فردی نیست، بلکه وظیفه طبیعی و ضروری اجتماعی است و اگر نباشد، کل جامعه دچار تباهی میشود.
ب: برخی آیاتی که درمورد طبیعت هست مثل آیه ۴۷ سوره ذاریات را اگر بافهمی که از نسبیت انیشتن داریم بازخوانی کنیم دلالتی بر انبساط عالم میابیم که سر رشته آن دست خداست، همچنین آیات بعدی آن با علم ما سازگار است.

هردوی این نمونه ها البته با ظاهر الفاظ مطابقت دارد.

۴-  قران کتاب فیزیک و شیمی نیست، بلکه کتاب هدایت است. مقصود از آیات طبیعی تامل در طبیعت برای شناخت بیشتر طبیعت و آثار این شناخت در زندگی بشر است.

۵-  تحول و تکامل انسان و جامعه در واقع دیالکتیک بین سه عامل "انسان"، "هستی" و "قران" است. اگر قران و دین نباشد بازهم تعامل انسان و هستی، تحولی ایجاد میکند ولی معلوم نیست این تحول به سوی کمال باشد. "انسان مخلوقی است که پیرامونش را موجودات هستی فراگرفته اند. میان او و این موجودات ارتباطی برقرار میشود. انسان وقتی میخواهد راه درست را در زندگی اش و رابطه با هستی پیدا کند، دین را میبیند. پس با هستی تعامل میکند و متحول میشود. سپس خود را دربرابر روابطی تازه تر میابد، بار دیگر به کتاب خدا رجوع میکند و هدایت میشود و به همین ترتیب.."

۶-  اگر عنصر سوم یعنی "قران" را حذف کنیم ویا در گیر فهم سطحی از آن شویم و نتوانیم زندگی خود را براساس فهم جدید از قران، متحول کنیم،  لاجرم تابع و تسلیم محض تحولات دنیای مدرن شده ایم، در این صورت همه چیزمان را از دست دادیم و خودمان هم از دست رفته ایم. کسی از ما نخواسته در مقابل تحولات دنیای مدرن، مقاوت کنیم بلکه باید هویت و اصالت خودمان را گم نکنیم و آنها را در چارچوب دینی خودمان بازخوانی کنیم.

"درباره تفسیر قران، مقدمه کتاب تاملی دیگر در قران و تفسیر، امام موسی صدر"

 

#امام_موسی_صدر#علم_و_دین#اندیشکده_مهاجر

متن شما